Een geluidsinstallatie bestaat uit microfoons, een mixer/versterker en luidsprekers. De kwaliteit en de klank van de installatie wordt voor een groot deel bepaald door de microfoons en de luidsprekers. Daarom kunt u beter geen concessies doen aan de kwaliteit van de luidsprekers en de microfoons. Daarnaast speelt de akoestiek of de eigenschappen van de ruimte op klank en nagalm een heel belangrijke rol. Onjuiste luidsprekertypes en microfoons leiden tot teleurstellende resultaten: te weinig volume, slechte spraakverstaanbaarheid en veel nagalm.
Vanzelfsprekend moeten de ‘spullen’ afgestemd zijn op de toepassing. Goede spullen zijn echter geen garantie voor goed geluid. Zo is een uitgebreide inregeling van de apparatuur op de akoestiek noodzakelijk voor een tevreden resultaat. De belangrijkste parameters hebben betrekking op het besturen van de microfoons, de klankkleur en de frequentie eigenschappen van de ruimte. Daarom heeft een geluidsinstallatie meestal een mixer, toonregeling en een (parametrische) equalizer.
Een mixer is noodzakelijk om de verschillende microfoons te mengen. Conventionele apparatuur beschikt over een draaiknop of schuif waarmee het volume per microfoon geregeld kan worden. Handmatig wordt steeds alleen de gebruikte microfoon ‘open gezet’ omdat elke extra actieve microfoon het totaalvolume vermindert. Veel mixers werken automatisch. Bij meerdere actieve microfoons wordt het totaalvolume automatisch gereduceerd zodat hinderlijk ‘rondzingen’ wordt voorkomen. In de meeste situaties biedt een switcher de beste oplossing. Een switcher kan zo ingesteld worden dat er altijd maar één microfoon tegelijkertijd aan kan staan met als grote voordeel dat het maximale volume gehandhaafd blijft. Schakelen gebeurt onhoorbaar en zeer snel.
Bij voorkeur beschikt een mixer/ versterkercombinatie over een individuele toonregeling op iedere ingang. Hiermee wordt de klankkleur van verschillende microfoons op elkaar afgesteld. Als er alleen een (master)toonregeling beschikbaar is op de uitgang, wordt de klankkleur van alle microfoons op dezelfde manier aangepast. Dit hoeft niet nadelig te zijn als de gebruikte microfoons goed op elkaar afgestemd zijn. De mastertoonregeling is vaak nodig om de mixer/versterker goed af te stellen op het luidsprekertype.
Afhankelijk van de ruimte zijn bepaalde frequenties erg gevoelig voor hinderlijk ‘rondzingen’. Normaal gesproken wordt dit opgelost door het volume te beperken. Een andere oplossing is het volume te handhaven maar de specifieke rondzingfrequenties te onderdrukken. Dit is de functie van de parametrische equalizer. Er wordt als het ware een hapje uit het audio-frequentiespectrum genomen. Hoe smaller hoe beter omdat de klank niet mag veranderen.
Deze functies zijn niet nieuw en al vele jaren beschikbaar op de meer geavanceerde mixer/ versterkercombinaties. Wel zijn er verschillen. De meeste analoge mixers beschikken niet over een automatische mixfunctie en in nog mindere mate over een switcher. Een ingangstoonregeling en een nauwkeurige parametrische equalizer (met instelbare frequentie, bandbreedte en gain) ontbreekt ook vaak.
Audiobewerkingen zijn complex en er is behoorlijk wat elektronica voor nodig. Sommige functies zijn bovendien lastig of niet te realiseren met analoge componenten. Vandaar dat digitale componenten al jaren worden gebruikt in professionele toepassingen. Een digitale signaal processor (DSP) is veel nauwkeuriger en flexibeler door de gebruiker te programmeren dan analoge componenten. Een DSP biedt alle mogelijkheden om geluid met grote nauwkeurigheid en voorspelbaar in te regelen op de akoestiek van een bepaalde ruimte. Mixen of switchen, toonregeling en het onderdrukken van hinderlijke ‘rondzingfrequenties’ gebeurt nauwkeuriger en effectiever met een DSP. Bovendien is een DSP per definitie flexibel inzetbaar. De gewenste functies worden met behulp van software (eenmalig) ingesteld en opgeslagen onder een voorkeursinstelling (preset). Met één druk op de knop wordt de gewenste preset opgevraagd. De bediening is dus uiterst eenvoudig. Zelfs als er voor verschillende situaties compleet verschillende instellingen nodig zijn.
Voorbeeld 1
Voor de geluidsinstallatie van een kerkgebouw wordt een DSP ingezet met 8 ingangen en 4 uitgangen. In deze situatie wordt de DSP als volgt geconfigureerd:
Voorbeeld 2
De raadzaal van een gemeentehuis wordt gebruikt voor vergaderingen maar ook voor trouwerijen en publieksvergaderingen. De geluidsinstallatie moet dus multifunctioneel gebruikt worden. Met een DSP wordt de geluidsinstallatie optimaal ingeregeld voor elke situatie. Ondanks de compleet verschillende toepassingen en instellingen beperkt de bediening zich tot het kiezen van de juiste preset. Eenvoudiger kan niet!
Steeds meer professionele audio producten beschikken over een krachtige DSP. Een logische ontwikkeling want dit komt de kwaliteit en de bediening van de apparatuur ten goede! Dankzij deze trend zijn DSP’s niet duurder meer dan geavanceerde analoge componenten. Met name in de volgende situaties biedt een DSP een duidelijke meerwaarde:
Sluit dit venster